Deprem, \u00fclkemizde en y\u00fcksek ya\u015fanma riski bulunan do\u011fal afetler aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde , ya\u015fanan deprem sonras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorunlara g\u00f6re hukuki \u00f6nlemler al\u0131nmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f ve depremde zarar g\u00f6renler y\u00f6n\u00fcnden hukuki \u00e7areler olu\u015fturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kapsamda T\u00fcrkiye Barolar Birli\u011fi taraf\u0131ndan ya\u015fanan 6 \u015eubat depremi sonras\u0131nda depremzedeler i\u00e7in hukuk rehberi de olu\u015fturulmu\u015ftur.<\/p>\n
Depremin hukuki boyutlar\u0131n\u0131 deprem sonras\u0131 olu\u015fan durumlara g\u00f6re incelemek gerekirse;<\/p>\n
– Deprem Sonucu \u00d6l\u00fcm Ve Yaralanma Ger\u00e7ekle\u015fmesi Durumunda Nereye M\u00fcracaat Edilir?<\/strong><\/p>\n 6 \u015eubat\u2019ta Kahramanmara\u015f\u2019\u0131n \u00fczerinde bulundu\u011fu fay hatt\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir depremin meydana gelmesinin \u00e7e\u015fitli uzmanlarca \u00f6ncesinde tespit edildi\u011fi g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda dayan\u0131ks\u0131z binalar\u0131 in\u015fa eden ve bunlar\u0131n denetimini sa\u011flamayanlar taraf\u0131ndan \u201colacaksa olsun\u201d \u015feklinde depremle y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131n zaten kabullenerek yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, bu sebeple olas\u0131 kast\u0131n varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilece\u011fi kabul edilmektedir.<\/p>\n Kasten yaralama ya da \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7unun i\u015flenmesi sonucu , yaralanan taraf\u0131n veya \u00f6len taraf\u0131n yak\u0131nlar\u0131 asil olarak veya vekil tayin etti\u011fi ki\u015fi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile su\u00e7un i\u015flendi\u011fi tarihten ba\u015flayarak 6 ay i\u00e7erisinde ilgili Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011fa g\u00f6nderilmek \u00fczere \u015fikayet dilek\u00e7esinin verilmesi gerekmektedir. 6 ayl\u0131k s\u00fcre hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc bir s\u00fcre oldu\u011fundan re\u2019sen g\u00f6zetilmektedir . Bu dilek\u00e7enin su\u00e7un i\u015flendi\u011fi yer ya da deprem sonras\u0131 ki\u015finin ge\u00e7ici olarak bulundu\u011fu il\/il\u00e7e Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na verilmesi gerekmektedir.<\/p>\n – Deprem Sonucunda Hangi Su\u00e7lar G\u00fcndeme Gelir?<\/strong><\/p>\n Deprem sonras\u0131nda mala zarar verme su\u00e7u, kamu g\u00fcvenli\u011fini kasten tehlikeye sokma su\u00e7u, imar kirlili\u011fine sebep olma gibi su\u00e7lar g\u00fcndeme gelebilir. Mala zarar verme su\u00e7u \u015fikayete tabi bir su\u00e7 iken di\u011fer su\u00e7lar \u015fikayet aranmaks\u0131z\u0131n savc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan soru\u015fturulmaktad\u0131r.<\/p>\n – Deprem \u0130\u00e7in Gerekli \u00d6nlemleri Almayan G\u00f6revliler Y\u00f6n\u00fcnden Cezai Sorumluluk:<\/strong><\/p>\n Arama ve kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n ge\u00e7, eksik ya da hatal\u0131 ba\u015flamas\u0131na sebep olan g\u00f6revlilerin bu davran\u0131\u015flar\u0131 sonucu kay\u0131plar\u0131n artmas\u0131 durumunda ; g\u00f6revi k\u00f6t\u00fcye kullanma su\u00e7u, bu ki\u015filer bak\u0131m\u0131ndan g\u00fcndeme gelebilece\u011fi gibi ayn\u0131 zamanda devletin depreme kar\u015f\u0131 koruma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne ayk\u0131r\u0131 davranan kamu g\u00f6revlileri bak\u0131m\u0131ndan da cezai sorumluluk g\u00fcndeme gelecektir.<\/p>\n – Deprem Sonras\u0131 Maddi ve Manevi Tazminat Davalar\u0131 Bak\u0131m\u0131ndan Sorumluluk:<\/strong><\/p>\n Depremde meydana gelen zarar, binan\u0131n gere\u011fi gibi yap\u0131lmam\u0131\u015f ya da gerekli bak\u0131mlar\u0131n\u0131n yap\u0131lmamas\u0131ndan kaynaklanmal\u0131d\u0131r. Binada oturan ya da i\u015fyeri sahibi ki\u015filer taraf\u0131ndan yap\u0131n\u0131n ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 k\u0131s\u0131mlar\u0131na zarar verilmi\u015f ise bu durumda birlikte sorumluluk hali s\u00f6z konusu olur.<\/p>\n Depremzedelerin idare taraf\u0131ndan zaman\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilmeyen arama kurtarma faaliyeti sonucu \u00f6l\u00fcm veya yaralanma sebebi ile zarar g\u00f6rmesi halinde de idari yarg\u0131da dava a\u00e7ma haklar\u0131 mevcuttur.<\/p>\n Anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere T\u00fcrkiye’de deprem s\u0131ras\u0131nda bina \u00e7\u00f6kmelerinden sorumlu olanlar\u0131n hesap vermesini sa\u011flamak ve ma\u011fdurlar\u0131n zararlar\u0131n\u0131 tazmin etmek gibi \u00e7e\u015fitli yasal ve d\u00fczenleyici \u00f6nlemler mevcuttur. Bu \u00f6nlemler \u015funlar\u0131 i\u00e7ermektedir :<\/p>\n – Kat M\u00fclkiyeti Y\u00f6netmeli\u011fi ve Apartman Y\u00f6netmeli\u011fi:<\/strong> T\u00fcrkiyede, binalar\u0131n depreme dayan\u0131kl\u0131 olarak in\u015fa edilmesini sa\u011flamay\u0131 ama\u00e7layan kat\u0131 in\u015faat y\u00f6netmelikleri bulunmaktad\u0131r. Bu kanun ve y\u00f6netmeliklere uymayan binalar\u0131n yap\u0131m\u0131ndan sorumlu olanlar, deprem sonucu meydana gelen her t\u00fcrl\u00fc zarar ve ziyandan hukuken sorumlu tutulabilir.<\/p>\n – Bina sahipleri ve m\u00fcteahhitlere kar\u015f\u0131 yasal i\u015flem:<\/strong> Bir binan\u0131n deprem s\u0131ras\u0131nda y\u0131k\u0131lmas\u0131 ve \u00e7\u00f6kmenin ihmal veya bina y\u00f6netmeliklerine uyulmamas\u0131ndan kaynakland\u0131\u011f\u0131 tespit edilirse, bina sahibi ve\/veya m\u00fcteahhit aleyhine yasal i\u015flem yap\u0131labilir.<\/p>\n – Depremzedelere tazminat: <\/strong>T\u00fcrkiye’deki depremzedeler, deprem nedeniyle u\u011frad\u0131klar\u0131 zarar ve kay\u0131plar i\u00e7in tazminat alma hakk\u0131na sahiptir. Devlet, di\u011fer \u015feylerin yan\u0131 s\u0131ra m\u00fclk hasar\u0131n\u0131, t\u0131bbi masraflar\u0131 ve gelir kayb\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in mali yard\u0131m sa\u011flar.<\/p>\n – Devlet g\u00f6zetimi ve denetimi:<\/strong> T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmeti, bina kanunlar\u0131 ve d\u00fczenlemelerine uygunlu\u011fu sa\u011flamak i\u00e7in binalar\u0131n in\u015faat\u0131n\u0131 izler ve d\u00fczenler. Bir deprem olmas\u0131 durumunda, h\u00fck\u00fcmet yetkilileri binalar\u0131n \u00e7\u00f6kme nedenlerini belirlemek ve uygun \u00f6nlemleri almak i\u00e7in incelemeler ve incelemeler yapar.<\/p>\n Bu \u00f6nlemlerin etkinli\u011finin ge\u00e7mi\u015fte sorguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve depremzedelerin yeterli hukuki sonu\u00e7 alamad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fczde tart\u0131\u015fma konusudur. Daha iyi \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131 ve depremzedelerin hukuki yolu daha bilin\u00e7li kullanabilmesi i\u00e7in yasal dan\u0131\u015fma almak isabetli olacakt\u0131r.<\/p>\n \u00c7itil Avukatl\u0131k Ortakl\u0131\u011f\u0131 Blog sayfas\u0131nda yer alan hukuk ve di\u011fer konulardaki yaz\u0131lar ilk sizin e-postan\u0131za gelsin isterseniz \u00c7itil Haber B\u00fclteni\u2019ne abone olun! <\/strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n Ay\u00e7a TOPAL <\/strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n Kaynak\u00e7a:<\/strong><\/p>\n https:\/\/d.barobirlik.org.tr\/2023\/DepremzedelerIcinHukukRehberi\/<\/a><\/p>\n